Geiteclub Iris 2 op werkstage naar de mijn

Geiteclub Iris 2 uit Sint Joost gaat vrijdag 26 september op werkstage, met als thema "Geschiedenis onder én boven de grond". De "koelbös" vertrekt om precies 12.30 uur vanaf café 't Heukske.

Wie aan Limburg denkt, denkt al snel aan vlaai, gezelligheid en natuurlijk de heuvels. Maar onder die heuvels schuilt een geschiedenis die onze provincie voorgoed heeft veranderd: de steenkolenmijnen.

Hoewel Echt-Susteren zelf nooit een mijn binnen de gemeentegrenzen heeft gehad, waren de mijnen voor veel gezinnen een belangrijk onderdeel van het dagelijks leven. Vanaf het begin van de vorige eeuw vertrokken iedere ochtend mannen uit Sint Joost, Echt, Susteren, Pey, Nieuwstadt, Dieteren, Roosteren, Koningsbosch en de omliggende dorpen richting de Oostelijke en Westelijke Mijnstreek. Eerst op de fiets, weer of geen weer, later met bus of trein. Pas na een lange werkdag diep onder de grond keerden zij weer huiswaarts. "Op de koel wirke" was destijds een begrip. Het was zwaar werk, stoffig, donker en soms gevaarlijk. Toch bood het een vast inkomen en daarmee een toekomst voor veel Limburgse gezinnen. Vaders, zonen, broers en zwagers werkten vaak samen in dezelfde mijn. Aan de keukentafel werden verhalen verteld over de kompels, de schachten en het leven onder de grond. Veel van die verhalen leven nog altijd voort binnen onze families.

Daarom staat de werkstage dit jaar in het teken van "Geschiedenis onder én boven de grond". De club gaat niet alleen terug in de tijd, maar beleeft die geschiedenis ook van dichtbij. De eerste stop is de Steenkolenmijn in Valkenburg. Onder begeleiding van gidsen dalen de leden af in de wereld van de mijnwerker. Hoe voelde het om honderden meters onder de grond te werken? Hoe werd de steenkool gewonnen? En wat maakte het beroep van kompel zo bijzonder?

Na dit ondergrondse avontuur reist het gezelschap door naar de ambachtelijke gasterie en brouwerij De Fonteyn in Stein. Daar beginnen ze heel verstandig eerst met een proeverij, want na al dat graven krijg je natuurlijk dorst. Daarna volgt een rondleiding over de geschiedenis van Stein en de bijzondere band met de mijnindustrie. Deze kleinschalige brouwerij bestaat al sinds 2006; smaakbeleving en circulair denken staan er centraal, en dat past precies bij Geiteclub Iris 2.

De dag wordt afgesloten bij café Ponderosa in Uikhoven, waar onder het genot van een drankje ongetwijfeld nog mooie verhalen worden uitgewisseld. Misschien zelfs verhalen van vaders, opa's of ooms die ooit zelf "inne koel" hebben gewerkt.

Tekst: Ton Tonnaer